Вестеролен архипелагындагы Аннёя утравының иң төньяк очында Анденес балыкчылар авылы урнашкан. Ул Европада кыргый китләрне күзәтү өчен иң яхшы урыннарның берсе. Моның сәбәбе гади географиядә: ярдан нибары 30 минутлык юлда континенталь шельф Bleik каньонына (Bleiksdjupet) төшә. Андагы тирән, туклыклы сулар зур кальмарларны җәлеп итә, ә алар үз чиратында кашалотларны тарта.

Төньяк Европаның башка бер җирендә дә шундый кыска ара узып, китләрне күрү ихтималы шулкадәр югары булган тирән суларга барып җитеп булмый. Сафари оештыручылары уңыш күрсәткече 95% дип хәбәр итә, ә китләрне күрмәсәгез, күбесе бушлай кабат сәфәр тәкъдим итә.

Монда нәрсә күрергә була

Китләр арасында төп йолдыз - кашалот. Ата кашалотларның озынлыгы 15-20 метрга җитә, авырлыгы 57 тоннага кадәр була. Бу гаять зур ерткычлар чокыр төбендәге гренландия палтусын һәм зур кальмарларны аулап тота; аларны ел әйләнәсенә күрергә мөмкин. Күргән китләрегезнең барысы да ата була; ана китләр Азор утраулары тирәсендәге җылырак суларны өстен күрә.

Еш очрый торган төрләр

Кашалотлар - ел әйләнәсенә, төп кызыклы төр
Өркәчле китләр - кышкы сезон (ноябрь-гыйнвар)
Косаткалар (ерткыч китләр) - кышкы сезонда, сельдь балыклары артыннан ияреп киләләр
Финваллар - вакыт-вакыт күренәләр, күбесенчә кышын
Гриндалар - сезонлы кунаклар
Ак томшыклы дельфиннар - җәй буе еш очрыйлар
Диңгез дуңгызлары - ел әйләнәсенә

Кыш башкача тәэсирләр алып килә. Уылдык чәчүче сельдь балыклары бу суларга күченгәч, алар артыннан күп санлы косаткалар, өркәчле китләр һәм финваллар килә. Арктиканың кышкы яктысында ерткыч китләрнең аулавын карау онытылмаслык тәэсир калдыра.

Кайчан барырга

Анденестән китләрне күзәтү сафари ел әйләнәсенә үткәрелә, әмма тәэсирләр сезонга карап үзгәрә.

Сезоннар

Җәй (май - сентябрь) - гомумән алганда, шартлар иң яхшы. Төн уртасы кояшы, тынычрак диңгез, Bleik каньонындагы кашалотлар. Туристлар күп булган кызу сезонда көнгә ике тапкыр юлга чыгалар.
Кыш (ноябрь - гыйнвар) - косаткалар, өркәчле китләр һәм финваллар сельдь балыклары артыннан иярә. Арктиканың күркәм яктысы, әмма диңгез дулкыннары катырак. Диңгездә чайкалуга сизгер кешеләргә туры килми.
Яз/көз - күчеш сезоннары: китләрне күрү мөмкинлеге яхшы, кеше азрак.

Китләрне күзәтү сафари

Аннёйда китләрне күзәтү 1980-нче еллар уртасында башланган, һәм бу Норвегиянең диңгез хайваннарын күзәтү туризмы пионерларының берсе. Иң зур ике оештыручы Whale2Sea һәм Whalesafari Andenes 2023 елда берләшкән; хәзер китләрне күзәтүне дәвам итүче фәнни тикшеренүләр белән бергә алып баралар. Белешмәлек бирүчеләрнең күбесе - диңгез биологлары яки биология студентлары; күзәтү вакытында китләрнең тәртибен һәм экологиясен аңлатып бирә алалар.

Сәяхәтләр гадәттә 3-4 сәгать дәвам итә, әмма шартларга карап озаграк булырга мөмкин. Китләр яши торган урынга кадәр ара кыска булганга, юлда сәгатьләр үткәрмисез. Вакытның күбесе хайваннар янында уза. Җәй көне гадәттә көнгә ике тапкыр юлга чыгалар.

Китләрне күрүгә гарантия - китләр күренмәсә, күпчелек оештыручылар бушлай кабат сәфәр тәкъдим итә. Уңыш күрсәткече 95% булганга, сезгә бу мөмкинлек кирәк булмастыр.

Китләр үзәге

Сафарига кадәр яки аннан соң Анденестәге Китләр үзәгенә (Hvalsenter) керегез. Күргәзмәдә китләрнең биологиясе, диңгез экологиясе һәм бу суларда алып барыла торган фәнни тикшеренүләр турында сөйләнә. Ул диңгездәге тәҗрибәне яхшы тулыландыра. Күргәннәрегезне аңлау очрашудан алган тәэсирне тагын да арттыра.

Ничек барып җитәргә

Анденескә Вестеролен утраулары аша Нарвиктан машинада якынча 4.5 сәгатьтә барып җитәргә була. Юлның үзе дә сәяхәткә лаек. Гаҗәеп яр буе күренешләре, кечкенә балыкчылар авыллары һәм чынлап та еракта калгандай тоелган урыннар аша узарсыз.

Машинада бару ераклыклары

Нарвиктан - ~270 km, якынча 4.5 сәгать
Эвенес аэропортыннан - ~200 km, якынча 3.5 сәгать
Сортланн шәһәреннән - ~90 km, якынча 1.5 сәгать

Анденесне Вестеролен буйлап озаграк маршрутка кертү турында уйлагыз. Бу утраулар күрше Лофотенга караганда азрак турист кабул итә, ләкин матурлык ягыннан һич ким түгел: кошларны күзәтү өчен яхшы урыннар, буш пляжлар һәм таулар диңгезгә кушылган шул ук гаҗәеп күренешләр бар.

Гамәли мәгълүмат

Сафариның дәвамлылыгы - гадәттә 3-4 сәгать
Җәйге сәфәрләр - гадәттә көнгә ике тапкыр (май-сентябрь)
Нәрсә кияргә - җылы, җил үткәрми торган киемне катламлап киегез; диңгез суы чәчрәргә мөмкин
Диңгездә чайкалу - сизгер булсагыз, дару алыгыз; диңгез дулкыннары каты булырга мөмкин
Алдан броньлагыз - популяр турларда урыннар бетә, аеруча җәй көне

Анденестә кунакханәдән алып кечкенә ял йортларына һәм палаткалы лагерьларга кадәр төрле яшәү урыннары бар. Нарвиктан машинада килсәгез, төн куну турында уйлагыз. Китләрне күзәтү сафари еш кына иртә башлана, ә юлдан ашыкмыйча ләззәт алырга яхшырак.

Китләрне күзәтү сәяхәтегез өчен машина броньлагыз

Аннёядан китләрне күзәтү